Capo's (41)

De juiste capo past bij de breedte en kromming van je hals. Een vlak model werkt meestal goed op een klassieke gitaar. Een gebogen drukvlak volgt juist de halsradius van veel staalsnarige gitaren. Daardoor krijgen de buitenste snaren voldoende druk zonder dat de middelste snaren hard worden ingedrukt. Dat voorkomt geratel.

Een veermechanisme plaats je snel met één hand, terwijl een schroefcapo meer controle over de klemkracht biedt. Voor brede halzen is de opening van de capo bepalend. Een te smalle klem raakt soms de lage E-snaar niet.

Kies ook tussen gitaarmodellen met zes of twaalf snaren, want de benodigde breedte en druk verschillen duidelijk. Bij een twaalfsnarige gitaar moeten de gekoppelde snaren overal gelijkmatig worden vastgeklemd, anders klinkt een vol akkoord ongelijk doordat niet iedere snaar dezelfde druk van de klem ondervindt. Past geen standaardmodel bij je instrument, dan biedt het bredere aanbod accessoires voor gitaren meer aanknopingspunten.

Een capo klinkt het zuiverst vlak achter de gekozen fret. Leg hem niet bovenop de metalen fret. Daar kan de snaar tegen metaal trillen. Zet de klem enkele millimeters achter de fret, zodat de snaar met weinig extra buiging wordt vastgezet. Druk daarna elke snaar kort aan.

Te veel klemkracht trekt snaren verder naar beneden en verhoogt daardoor vaak de toonhoogte. Dat effect valt sterker op bij dunne snaren en hoge posities. Stem na het plaatsen opnieuw, want zelfs een goed passende capo verandert de spanning bij de fret.

Controleer afzonderlijke akkoorden op de eerste drie frets boven de capo, omdat kleine afwijkingen daar sneller hoorbaar zijn dan in open posities. Een stemapparaat voor gitaren laat zien welke snaar afwijkt. Blijft één snaar scherp, verplaats de capo dan iets dichter naar de fret.

Het drukmechanisme bepaalt hoe gelijkmatig een capo de snaren vastzet. Rubber of siliconen vormt meestal het contactvlak. Dit zachte deel beschermt de toets. Een versleten pad kan plaatselijk indrukken, waardoor sommige snaren gaan ratelen of juist te scherp klinken. Vervang zo'n pad wanneer het scheurt of blijvend platgedrukt is.

Metalen klemmen zijn vaak stijf en duurzaam, terwijl kunststof modellen meestal lichter aanvoelen tijdens vervoer. Het gewicht verandert de klank nauwelijks. Wel kan een zware capo op een dunne hals opvallender aanvoelen wanneer je snel van positie wisselt.

Een schroefmodel verdeelt de druk doorgaans nauwkeuriger dan een sterke veer, omdat je de weerstand per hals en snaardikte kunt instellen. Bij een veercapo is snelheid het voordeel. Een erg krachtige veer kan gevoelige snaren onnodig hard indrukken. Dat merk je vooral bij lichte snarensets, omdat die eerder in toonhoogte verschuiven. Wie geregeld wisselt tussen akoestische en elektrische gitaar doet er goed aan de klemkracht per instrument te testen, zodat je geen onnodig compromis hoeft te sluiten tussen snelheid en stemming.

Een schone capo voorkomt vlekken en ongewenst snaargeratel tijdens gebruik. Maak het drukvlak regelmatig droog en stofvrij. Zweet en vuil maken het rubber op termijn glad. Daardoor kan de klem bij buigen of stevig aanslaan langzaam verschuiven. Gebruik alleen een licht vochtige doek voor metaal en rubber.

Bewaar de capo los in een vakje van je tas, zodat het contactvlak niet tegen scherpe accessoires schuurt. Laat hem niet langdurig op de hals zitten. Aanhoudende druk kan bij kwetsbare lak een afdruk achterlaten, vooral wanneer warmte of vocht de afwerking zachter maakt. Een harde val kan het veermechanisme scheef trekken. Vervang een beschadigde capo liever, omdat een krom drukvlak de stemming blijft verstoren.

Controleer ook je snaren, want een versleten of ongelijk gewonden snaar kan klinken alsof de capo verkeerd klemt. Nieuwe gitaarsnaren maken zo'n vergelijking betrouwbaarder. Test na onderhoud elke positie opnieuw met een stemapparaat en enkele bekende akkoordgrepen.