Klokonderdelen (122)

Klokonderdelen helpen je een stilstaande of beschadigde klok weer bruikbaar te maken. De juiste combinatie van uurwerk, wijzers en wijzerplaat bepaalt of alles past. De aslengte moet kloppen met de plaatdikte. Ook de afstand tussen wijzers vraagt aandacht, vooral bij een bol glas, een diepe lijst of een scheve ophanging aan de muur.

Wat vind je van deze pagina?

Klokonderdelen vergelijken en kiezen

1. Klokonderdelen kiezen: uurwerk en wijzers

Het uurwerk bepaalt welke wijzers op jouw klok passen. Kies daarom eerst het type aandrijving en meet daarna de wijzerplaat op. Dat voorkomt verkeerde onderdelen. Een standaard quartz-uurwerk werkt op een batterij en past bij lichte wijzers, terwijl een mechanisch uurwerk meer ruimte en regelmatig opwinden vraagt.

Een uurwerk met een korte as is bedoeld voor dun materiaal. Langere assen zijn geschikt voor een dikkere wijzerplaat of een klok met extra opbouw. Meet de totale dikte rond het middengat. De schroefdraad moet ver genoeg uitsteken, zodat de borgmoer stevig klemt zonder het oppervlak te beschadigen.

Wijzers verschillen in lengte, gewicht en bevestigingsgat. De minutenwijzer moet vrij langs de uurwijzer draaien. Te zware wijzers belasten een klein quartz-uurwerk, waardoor de tijd kan achterlopen of het mechanisme stopt. Voor een wandklok met een afwijkende vorm biedt het bredere aanbod van Decoratie meer aanknopingspunten.

2. De juiste maat voor as en wijzerplaat

Nauwkeurig meten voorkomt speling en vastlopende wijzers bij montage. Meet de plaatdikte vanaf de voorkant tot het punt waar het uurwerk tegen de achterzijde rust. Noteer ook de diameter van het middengat. Wanneer het gat te groot is, kan het uurwerk scheef staan en raken de wijzers elkaar, terwijl een te klein gat montage onmogelijk maakt of het materiaal rond de as splijt.

Controleer daarna de lengte van de as boven de wijzerplaat. Die lengte bepaalt hoeveel ruimte de wijzers krijgen. Een moer mag niet op de wijzerplaat drukken. Gebruik alleen vulringen als ze het uurwerk recht houden en de wijzers nog voldoende afstand krijgen.

De lengte van wijzers meet je vanuit het middengat. Laat de minutenwijzer ruim voor de rand eindigen. Dat voorkomt botsingen. Bij een smalle plaat kan een lange wijzer tegen cijfers, glas of een rand komen. Kies daarom een model waarvan de wijzerlengte past bij de vrije cirkel op de wijzerplaat.

3. Montage en werking controleren

Een juiste montage houdt wijzers vrij van elkaar. Zet het uurwerk vlak tegen de achterkant van de wijzerplaat. Draai de borgmoer handvast aan. Plaats daarna eerst de uurwijzer en vervolgens de minutenwijzer, want deze volgorde beperkt de kans dat je een dunne wijzer op de as van het uurwerk buigt tijdens het aandrukken.

Duw onderdelen recht op de as. Forceer geen nauwe passing. Een verbogen wijzer kan schuren langs de wijzerplaat of tegen het glas tikken. Draai na montage de minutenwijzer voorzichtig met de hand rond, zodat je weerstand ziet voordat de klok gaat lopen.

Controleer ook de positie van het ophangoog. Een scheve ophanging laat de klok minder rustig ogen. Bij een diepe lijst kan de as te ver naar achteren liggen, waardoor wijzers onvoldoende vrijlopen. Voor een vlakke wandpresentatie kun je fotolijstjes vergelijken wanneer het kader de beschikbare diepte bepaalt.

4. Materiaal, voeding en onderhoud

Lichte onderdelen blijven meestal betrouwbaarder en stiller lopen op batterijvermogen. Kunststof wijzers vragen weinig aandrijfkracht en passen daarom goed bij eenvoudige quartz-uurwerken. Metalen wijzers zijn vaak stijver. Hun extra gewicht kan echter een krachtiger uurwerk vragen, vooral wanneer de wijzers lang zijn of een secondewijzer toevoegen.

Controleer eerst welk batterijtype het uurwerk precies gebruikt. Vervang een lekkende batterij direct. Een lege batterij laat de klok stilstaan, terwijl lekkage contacten kan aantasten en het uurwerk onbruikbaar maakt. Bewaar losse onderdelen droog en stofvrij, omdat vocht metaal kan laten oxideren en vuil de vrije beweging belemmert.

Reinig wijzers met een zachte droge doek. Gebruik geen schurende middelen. Bij geverfde wijzerplaten kan vocht de opdruk aantasten, terwijl een zachte borstel stof verwijdert zonder krassen. Zo blijft de afwerking netter en kun je slijtage of loszittende onderdelen eerder zien. Wie een kale wijzerplaat wil aanpassen, kan ook decoratiestickers overwegen, mits de extra laag de wijzers niet raakt.

Begrippenlijst

Quartz-uurwerk

Een quartz-uurwerk is een batterijgevoed mechanisme dat tijd meet met een trillend kwartskristal. Het drijft de wijzers via een as aan. De benodigde kracht beperkt de lengte en het gewicht van passende wijzers. Let daarom op een passend uurwerk bij lange of metalen wijzers.

Aslengte

Aslengte is de lengte van het uitstekende deel van de aandrijfas boven de wijzerplaat. Die maat moet passen bij de totale plaatdikte en de benodigde ruimte voor de borgmoer. Een te korte as klemt slecht, terwijl een te lange as onderdelen zichtbaar laat uitsteken.

Borgmoer

Borgmoer is een moer die het uurwerk tegen de voorkant van de wijzerplaat vastzet. Hij draait op de schroefdraad van de as. Draai hem handvast aan, zodat de plaat niet beschadigt en het uurwerk toch recht blijft zitten.

Wijzerplaat

Wijzerplaat is het vlak waarop tijdsaanduidingen staan en waar de wijzers overheen draaien. De dikte bepaalt mede welke aslengte nodig is. Rond het middengat moet genoeg vlak materiaal aanwezig zijn om het uurwerk stabiel te monteren.

Middengat

Middengat is de opening in een wijzerplaat waar de as van het uurwerk doorheen steekt. De diameter moet ruimte geven aan de as zonder grote speling. Een passend gat helpt het mechanisme recht te blijven staan.

Secondewijzer

Secondewijzer is de dunne wijzer die seconden aanwijst en meestal op een aparte pen van het uurwerk wordt gedrukt. Hij vraagt weinig ruimte, maar kan bij een kromme montage tegen andere wijzers of het glas tikken.

Populaire merken in klokonderdelen

Neoglint Painter TOMTOP JMS

Over klokonderdelen

Vergelijk 122 klokonderdelen van 3 merken bij honderden Nederlandse webshops. De prijzen lopen van € 4 tot € 16. products.ai toont per product de laagste prijs, de voorraad én de prijsontwikkeling, zodat je altijd de beste deal vindt.

Verwante categorieën

Kunst 8.028.511 Gazonornamenten en tuinbeelden 963.908 Decoratiestickers 709.670 Behang 612.045 Fotolijstjes 364.712 Kleden 274.533 Seizoens- en feestdagdecoraties 237.894 Raambekleding 217.583 Kussentjes 167.997 Beeldjes 132.228 Fonteinen en vijvers 118.623 Kunstflora 103.000