Pastelkrijtjes (3)

Zachte en harde pastelkrijtjes passen bij verschillende tekenstijlen. Zachte staven geven snel veel kleur af. Daardoor werk je vlot op ruw papier, terwijl lagen en brede vlakken sneller ontstaan. Harde krijtjes houden een punt langer vast. Ze tekenen preciezer. Kies ze voor lijnen, kleine details of de eerste opzet van een tekening.

Halve staven zijn handig als je veel kleuren wilt proberen zonder telkens een hele staaf vast te pakken. Volle staven liggen prettiger bij grote vlakken, omdat je met de zijkant bredere strepen maakt. Pastelpotloden hebben een houten omhulsel en gedragen zich anders dan losse staven.

Wil je vooral kleurtekeningen maken, dan passen kleurkrijtjes beter wanneer een droge wasachtige lijn voldoende is. Verpak losse staven per kleurvak, want gebroken stukken werken nog goed voor brede accenten. Een set met verwante tinten helpt.

De hardheid bepaalt hoeveel pigment je per streek afgeeft. Zachte pastels bevatten relatief veel pigment en minder bindmiddel. Hun kleuren ogen vaak intens, vooral wanneer het papier voldoende tand heeft om losse deeltjes vast te houden. Dat valt op. Hardere staven slijten minder snel bij dunne lijnen. Toch kunnen ze op glad papier lichter uitvallen, omdat minder pigment in het oppervlak blijft hangen.

Let ook op lichtechtheid als je werk wilt inlijsten of langdurig aan daglicht blootstelt. Een lichtechtheidsaanduiding beschrijft hoe goed een kleur bestand is tegen verbleken onder licht.

Fabrikanten gebruiken daarvoor eigen symbolen of sterren, dus vergelijk de toelichting op verpakking en productinformatie zorgvuldig voordat je kleuren mengt voor een groot werk met veel zichtbare tintovergangen. Een beperkt kleurenpalet werkt vaak beter. Kies daarom testkleuren voor een groot vel. Een egale kleurlaag vraagt meestal minder druk dan een gedetailleerde tekening met veel kleine overgangen.

Ruw papier geeft pastelpigment meer houvast dan glad papier. Een zichtbaar reliëf neemt meerdere kleurlagen goed en veilig op. Daardoor kun je kleuren over elkaar zetten zonder dat de onderlaag meteen wegschuift. Glad tekenpapier werkt goed voor snelle schetsen en verzadigt sneller. Het beperkt lagen. Kies een tint ondergrond die je kleurcontrast ondersteunt, want witte vellen maken elke open plek opvallender.

Gebruik fixatief alleen wanneer de fabrikant het voor pastels vermeldt. Een verkeerde spray kan tinten donkerder maken of de korrel van het papier vullen. Volg de droogtijd op het etiket.

Test daarom eerst op een reststuk met dezelfde ondergrond en dezelfde kleuren, zodat je ziet of details behouden blijven nadat de laag droogt. Pastelkrijtjes naast houtskool gebruiken kan, omdat beide droge media vegen, al vraagt houtskool meestal om een andere druk. Bewaar afgewerkt werk met een tussenvel, zodat pigment niet op de tegenoverliggende pagina terechtkomt.

Bewaar je pastelkrijtjes altijd droog en beschermd tegen breuk. Leg losse staven steeds apart of in schuimrubberen vakken. Zo blijven broze punten heel. Vermijd vochtige ruimtes, omdat papierwikkels kunnen loslaten en pigment vuil kan opnemen. Was je handen zorgvuldig na het tekenen met pastels. Pigmentstof blijft anders gemakkelijk op vingers en werkblad zitten.

Werk bij veel vegen met frisse lucht en maak het oppervlak schoon met een licht vochtige doek. Blaas los stof niet weg, omdat je het dan dichter bij je gezicht brengt. Kinderen gebruiken krijt het veiligst onder toezicht, vooral als kleine gebroken stukken op tafel blijven liggen. Pastels zijn niet eetbaar.

Past een droog tekenmedium niet bij je project, dan biedt het bredere aanbod van schrijfinstrumenten logischer opties voor dagelijks schrijven en tekenen op verschillende papiersoorten thuis of in de klas. Vergelijk Staedtler pastelkrijtjes op hardheid en vorm wanneer je een herkenbare lijn zoekt. Een stevige opbergdoos voorkomt schade.