Vibratiemeters (7)

Een vibratiemeter past bij de beweging die je wilt beoordelen. Versnelling laat snelle schokken zien. Snelheid beschrijft vaak de trillingssterkte van draaiende machines, terwijl verplaatsing vooral grote langzame bewegingen zichtbaar maakt. Kies daarom eerst de eenheid die aansluit bij je meetdoel.

Voor lagerbewaking is versnelling vaak bruikbaar. Een ventilator of pomp beoordeel je vaak met snelheid in mm/s RMS. RMS geeft een gemiddelde waarde, zodat metingen op verschillende momenten beter vergelijkbaar zijn. Piekwaarden reageren sneller op een stoot.

Het bredere aanbod van Meethulpmiddelen en sensoren past beter bij gecombineerde inspecties, omdat een vibratiemeter geen temperatuur, afstand of druk registreert. Controleer altijd welke eenheden de meter werkelijk weergeeft. Een duidelijke eenheidskeuze voorkomt verkeerde conclusies. Noteer dezelfde instelling bij elke vervolgmeting.

De sensorbevestiging bepaalt sterk hoe betrouwbaar je meting wordt. Een losse handmeting is snel uitgevoerd. Die methode verschilt echter per meetmoment, omdat druk en positie telkens licht veranderen. Een magneetvoet geeft meestal beter herhaalbare resultaten op staal.

Een piëzo-elektrische sensor meet snelle veranderingen nauwkeurig. Schroefmontage levert doorgaans de beste koppeling met het meetpunt. Lijm of was is handig voor tijdelijke tests. Kies daarbij een vlak en schoon contactvlak.

Controleer ook het aantal meetassen van de sensor. Een eenassige meting volstaat wanneer de trillingsrichting vaststaat. Drie assen geven een vollediger beeld, omdat een motorhuis trillingen in meerdere richtingen kan doorgeven tijdens wisselende belasting. Voor spanning, stroom of weerstand naast trillingen is elektrisch meetgereedschap logischer.

Het frequentiebereik moet passen bij het gedrag van je machine. Lage frequenties horen vaak bij langzaam draaiende delen. Hoge frequenties kunnen wijzen op lagerproblemen of tandwielcontact. De opgegeven ondergrens en bovengrens bepalen wat je meter kan zien.

Kijk ook naar resolutie en maximaal meetbereik. Een klein bereik toont subtiele veranderingen beter. Een groot bereik voorkomt overbelasting bij zware machines. Te weinig marge geeft een afgekapt signaal.

Veel meters tonen een actuele waarde op het scherm. Dat is bruikbaar voor een snelle controle. Trendopslag helpt meer wanneer je kleine veranderingen over weken wilt herkennen, omdat één losse meting onvoldoende vertelt over de normale conditie. Exporteerbare gegevens maken vergelijking met eerdere rondes eenvoudiger.

Een vaste meetroutine maakt vibratiewaarden onderling beter vergelijkbaar. Meet steeds op hetzelfde punt. Gebruik dezelfde bevestiging en dezelfde bedrijfsconditie. Belasting of toerental verandert de uitslag merkbaar.

ISO 20816 helpt bij de beoordeling van bepaalde machinetrillingen. De norm koppelt meetwaarden aan de situatie van de installatie. Volg daarom de juiste normversie voor jouw toepassing. Een losse grenswaarde is zelden genoeg.

Kalibratie controleert of een meter binnen zijn opgegeven nauwkeurigheid meet. Bewaar het kalibratiebewijs bij controles met rapportageplicht. Bij terugkerende inspecties is een vaste meetprocedure nuttig, omdat locatie, sensorstand en bedrijfsbelasting anders grotere verschillen veroorzaken dan de slijtage zelf. Past zo'n meettaak niet bij je doel, dan biedt het bredere aanbod van meters andere meetprincipes.

Je kiest sneller goed door eerst je meetdoel vast te leggen. Bepaal welke machine je controleert. Schat daarna het verwachte frequentiebereik en trillingsniveau in. Selecteer pas vervolgens sensor, meetas en weergave.

Vergelijk geen piekwaarde met een eerdere RMS-meting. Die waarden beschrijven een ander deel van het signaal. Controleer ook of kabels en aansluitingen bij je sensor passen. Een verkeerde aansluiting levert geen bruikbare meting op.

Gebruik een magneetvoet alleen op geschikt ferrometaal. Op aluminium of kunststof werkt die bevestiging niet. Test de meter eerst op een bekend stabiel meetpunt. Zo merk je snel of instellingen of montage de uitslag verstoren.

Bewaar meetwaarden met datum en bedrijfsconditie. Een enkele uitslag zegt meestal weinig. Terugkerende metingen laten een oplopende trend zien, zodat je onderhoud beter kunt plannen voordat een storing zich ontwikkelt. Kies een model met opslag wanneer je zulke trends wilt volgen.